شهادت حضرت زهرا «سلام الله علیها» تسلیت باد.

راز گریه حضرت زهرا «سلام الله علیها»

گریه حضرت زهرا «سلام الله علیها» بیشتر بر مصائب وارد شده بر وصی رسول خدا بود و به نوعی سیاسی و افشاگرانه بود، و نهی دستگاه حاكم از گریه فاطمه «سلام الله علیها»، سیاستی برای تثبیت حكومت خودشان بود.

راز گریه حضرت زهرا سلام الله علیها

بسم الله الرحمن الرحیم

ماجرای گریه حضرت زهرا (سلام الله علیها) بعد از رحلت پیامبر (صلی الله علیه و آله) چه بود؟

راز گریه حضرت زهرا سلام الله علیها

حضرت امام جعفر صادق علیه السّلام می‌فرماید: فاطمه زهرا به قدرى براى پیامبر اسلام «صلى اللَّه علیه و آله» گریه كرد كه اهل مدینه متأذى شدند و به وى گفتند: تو ما را به علت كثرت گریه ناراحت كردى، یا شب گریه كن یا روز! لذا حضرت زهرا «سلام الله علیها» از مدینه خارج می‌شد و روى قبر شهداء گریه می‌كرد.[۱]

وجه روشنگرانۀ گریه

دقت در ماهیت گریه حضرت زهرا (سلام الله علیها) نشان می‌دهد که چرا عده‌ای به گریه ایشان اعتراض می‌کردند. در روایتی، قسمتی از گفتار حضرت زهرا (سلام اله علیها) در هنگام عزاداری بر سر مزار پدر این گونه بیان شده است: «پدر جان! آن مجالسى كه تو داشتى (با رفتن تو) دچار ظلمت بزرگى شده‌‏اند. ابو الحسن تو را از دست داد، همان ابو الحسنى كه مؤتمن، پدر دو فرزند تو حسن و حسین، برادر تو، دوست تو و محبوب تو می‌باشد. همان على كه تو او را از زمان كودكى پرورش دادى و در زمان بزرگسالى او با وى برادر شدى، همان على كه محبوبترین دوستان و اصحاب تو بود، همان على كه در اسلام آوردن و هجرت نمودن و یارى كردن تو بر همه سبقت گرفت، ما تو را از دست دادیم، گریه قاتل ما خواهد بود، تأسف همراه و مونس ما گردید. سپس آن بانو فریادى زد و ناله‌‏اى كرد كه نزدیك بود روح از بدنش مفارقت نماید، آنگاه این اشعار را قرائت كرد: كاش آن منبرى را كه بر فراز آن می‌رفتى می‌دیدى كه چگونه بعد از نور وجودت، اكنون ظلمت آن را فرا گرفته و … .
سپس به جانب منزل خود بازگشت و شب و روز شروع به گریه و ناله كرد، اشك وى خشك نمى‏‌شد و ناله و ضجّه‏‌اش آرام نمی‌گرفت. بزرگان اهل مدینه اجتماع كردند و به حضور امیرالمؤمنین على علیه السّلام آمدند و گفتند: اى ابو الحسن! فاطمه شب و روز گریه می‌كند، هیچ كدام از ما شب در رختخواب به خواب نمی‌رویم، در حالى كه روزها به علّت مشغله و طلب معاش قرار و آرام نداریم، ما از تو تقاضا می‌كنیم كه فاطمه یا شب گریه كند و یا روز.»[۲]

طبیعتاً این گفتار در خانه‌ای که کنار مسجد قرار داشت و به نوعی مقر حکومتی محسوب می‌شد و اجتماع زنان در کنار حضرت زهرا (سلام الله علیها) که مطالب را به شوهرانشان منتقل می‌کردند، پایه‌های حکومت غاصبان را می‌لرزاند و آنها را دچار استیصال می‌کرد. و باید هر گونه که شده به نوعی مانع ادامه این روند می‌شدند که ممکن بود سبب بیداری مردم شود.
و الا اگر بحث صدای گریه باشد، طبیعتا گریه‌ای که صدای آن مانع استراحت شود، نباید در شب واقع شود. در حالی که مخالفان گریه پیشنهاد می‌دهند که شب به تنهایی زمان گریه باشد!

وجه سیاسی و افشاگرانۀ گریه

حضرت فاطمه(سلام الله علیها) بعد از رحلت پیامبر به فاصله كوتاهی به پدرش ملحق شدند. در این فاصله اندك گریه و حزن آن حضرت بر پدرش كه نظیرش در دو عالم نیست و افضل پیامبران است چیزی طبیعی به نظر می‏‌رسد و از طرف دیگر مردم نیز خود را در آن مصیبت عظمای بشری صاحب عزا می‏‌دانستند پس چطور اعتراض می‏‌كردند؟ جز اینكه بگوییم گریه آن حضرت بیشتر بر مصائب وارده بر وصی آن حضرت بود و به نوعی سیاسی و افشاگرانه بود، و نهی دستگاه حاكم از گریه فاطمه «سلام الله علیها»، سیاستی برای تثبیت حكومت خودشان بود.

علامه سید جعفر مرتضی عاملی در این باره می‏‌گوید: «ما تصور نمی‏‌كنیم كه گریه زهرا (سلام الله علیها) در فراق پدرش آسایش مردم را به هم زد و موجب اعتراض آنان شد بلكه آنچه آنان را ناراحت كرد و به واكنش واداشت چیزی است كه وجود حضرت زهرا (سلام الله علیها) در كنار قبر پدرش با حالتی از حزن و اندوه و دلتنگی و دل شكستگی برمی‏‌انگیخت (یعنی) مظلومیت زهرا كه بلافاصله پس از درگذشت پدرش به سراغ او آمده بود و نمایانگر حالت تحریك مداوم مردم پاك نهاد و مخلص و با ایمان و در نتیجه نابودی خطی بود كه از انجام هیچ عملی در راه رسیدن به خواسته‏‌هایش فرو گذار نكرد. گریه حضرت زهرا «سلام الله علیها» در فراق شخص رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به اندازه گریه آن بانو در تجسم سرنوشت غمباری كه به مجرد وفات پیامبر اسلام، بر خاندان پیامبر وارد شد نبود. ( در واقع گریه اصلی برای اوضاع پس از رحلت پیامبر بود) [۳]

وجه سلب آرامش از حاکمان سقیفه

«باید اعتراف كنیم به این حقیقت كه گریه و ناله فاطمه آسایش مردم مدینه را به هم نزد بلكه آرامش حاكمان سقیفه را به هم می‏زد چون كه حاكمان جدید می‏‌بایست در مسجد پیامبر(صلی الله علیه و آله) و در كنار منبر شریف آن حضرت جایی كه فقط چند متر از خانه حضرت فاطمه «سلام الله علیها» فاصله داشت، حضور داشته باشند و این حضور با گریه و اندوه حضرت فاطمه «سلام الله علیها» به مخاطره می‏‌افتد لابد باید آن حضرت را از گریه منع كنند.»[۴]

وجه عواطف انسانی

باید توجه داشت كه لازم است انسان مؤمن در هر حال به تقدیر و قضای الهی راضی باشد و اگر گریه‏ كردن با رضایت به قضای الهی منافات داشته باشد جایز نیست[۵] ولی باید توجه نمود كه در بسیاری از موارد گریه ناشی از عواطف انسانی و روابط صمیمانه و پیوندهای ایجاد شده بین دل‏ها می‌‏باشد، نه عدم رضایت از مقدرات الهی. و قطعا گریه‌های حضرت فاطمه (سلام الله علیها) به معنای عدم رضایت به مقدرات الهی نبوده است. طبیعی است رحلت پدر بر فرزندان، به ویژه دختران سخت تأثیر می‏‌گذارد، از این رو معمولاً دختران بیشتر در مرگ پدر احساس ناراحتی می‏‌كنند، آن هم گریه در فراق پدری همچون رسول خدا «صلی الله علیه و آله» كه واسطه فیض وجودی همه موجودات است.

وجه مستحب بودن گریه

از دیدگاه شیعه گریه كردن در غم از دست دادن شخص مؤمن مستحب است به ویژه در مواردی كه غم جانكاهی بر بازماندگان وارد شده و گریه در تخفیف آن غم و اندوه موثر باشد.[۶]

پی نوشت:
[۱]. بحارالانوار، جلد ۴۳، ص ۳۵.
[۲]. بحار الأنوار، ج‏۴۳، ص: ۱۷۷.
[۳]. ترجمه ماساة الزهرا(رنج‏های زهرا) علامه سید جعفر مرتضی عاملی، مترجم: محمد سپهری، ص ۳۰۲ و ۳۰۱.
[۴]. ضیاءالدین، ج ۲، ص ۱۴۰، نقل از رنج‏های زهرا، ص ۳۰۳.
[۵]. عروه الوثقی، سیدمحمدكاظم یزدی، ج ۱، ص ۳۱۹، فصل فی مكروهات الدفن، مسأله ۱.
[۶]. تحریرالوسیله امام خمینی ج۱ص۸۳.

منبع: سایت تبیان

ذکر مصیبت به مناسبت شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها توسط آیت الله کمیلی خراسانی

(از اینجا وارد شوید)

لینک کوتاه : https://www.komeily.com/?p=21519