24 جولای, 2017

کد مطلب : 17486

شرح درس مصباح الشریعه

باب هشت مصباح الشریعه – آداب مسواک زدن

اگر کسی اهل فطرت و عبرت باشد که از هر چیزی عبرتی بگیرد از مسواک زدن سِّرش را متوجه شود برگردد قلب را پاک کند اگر این ضرب المثل هارا اهل معنا متوجه شوند و اصل و فرع این مطالب را کشف کنند خداوند هم به آنها کمک می دهد و خداوند برای چنین انسانی چشمه های از حکمت برای او باز می کند و همچنین زیادی از فضل و کرمش را برای او اعطا می کند .

بسم الله الرحمان الرحیم

باب هشت مصباح الشریعه ؛ باب مسواک زدن

مسواک زن به دهان ، دهان را پاک می کند و موجب خشنودگی پروردگار است .

رسول خدا می فرماید ؛ مسواک زدن رااز سنت های مهم و مأکد قرار داده است .

می فرمایند؛ در مسواک زدن منفعت ها و فوائد بیشماری است هم نسبت به ظاهر بدن انسان (دهان و دندانها )و نسبت به باطن برای کسانی که اندیشه و تدبیر کنند متوجه اثار و فواید مسواک زدن باشند .

شما باید به هر دو جهت توجه کنید هم به ظاهر و هم به باطن هم چنان که مسواک زدن چرک ها و الودگی ها از دندانهای متعدد شما از آن چیزهای که قبلا با این دهان خورده ای که باید به این ذرات لای دندان هست دفن شود و این تلوس و ذرات را پاک کنید ، همچنین در حین مسواک زدن این نیت را داشته باشید که حالا من دارم دندان های خودم را تمیز و پاک می کنیم با این مسواک زدن ، از این مهم تر پاک کردن مسئله باطن است که مراقب باشید گناهان گذشته خود را با تضرع و خشوع یه درگاه خدا و تجهد (سحر خیزی) و این که بر خیزی از خواب و وضو بگیری و مشغول نماز و دعا و استغفار شوی در سحر های این شبها مخصوصا که شب های زمستان دراز است و سالک الی الله می تواند زودتر سحر بر خیزد .

فرمودند که ؛ سعی کن و کوشش کن ظاهر تو پاک شود از نجاست های ظاهری و باطنت از آثار بد گناه و کدورت هایی که از مخالفت ها با دستورات خدا صورت گرفته باطن را بوسیله اشک و گریه و ناله برطرف کنی از اینکه شما نهی های الهی را بی حرمتی کردی و مرتکب شدی اینها را باید خالصا تطهیر باطنی را انجام دهید .

مقصود پیامبر صلی الله علیه از این همه تاکید در مسواک زدن خواسته نکاتی را برای کسانی که به مرحله تنبه و آگاهی و یقظت رسیدن این اسرار را از مسواک زدن را بیان کند قبل از اینکه این اسرار را از این کتاب توضیح دهیم به این نکته توجه کنید منظور از این مسواکی که از این باب آمده نه این مسواک های که در داروخانه ها است همراه با خمیر دندان استفاده می کنند ، آن مسواکی که خیلی فضایل و خواص برایش بیان شده آن مسواک گیاهی از یک درخت مخصوص که حاجیان از مکه برای خودشان می اورند.

در آن چوب آثار و خواص گیاهی است که باید بهش توجه کرد و سنت این مسواک گیاهی خیلی گمرنگ شده. و بیشتر خانه ها از همین مسواک های داروخانه و فرچه ای که معمول است استفاده می شود ولی قدیم مخصوصا اهل تعبد این مسواک را در جا نماز داشتند و این خاصیتی داشته وقتی پوستش را شما اندازه ای که دندان را مسواک کنید جدا کرده و در داخل آب بگذارید آن ریشه ها سالم باز می شود مثل فرچه مسواک و خیلی خاصیتهایی دارد و تمیز کننده است .

می فرمایند ؛ چون این مسواک درختی و چوبی از یک نبات لطیف و گیاه لطیف و تمیز گرفته شده و خدا این چوب را آفریده و از یک شاخه درختی است که مبارک است از اشیاء مکه مکرمه و پیغمبر و اصحاب و ائمه علیه سلام رسیده ودر گذشته این بوده و چنین مسواکی را استفاده می کردنند.

حتی از حالات علی مهزیار چنین نوشته شده که کتاب المطالب سلوکیه آوردیم که ایشان مسواکی داشت که با آن قبل از نماز مکررا مسواک می کرد ولی یک روز نگاه کرد یک نوری یه مسواک چسبیده است که بعد مسواک را می برد خدمت امام هادی علیه سلام از این نور جویا می شود . امام می فرماید ؛ این نور همان نور تبعیت شما از این سیرت مبارک است از این نور ،هدایت و عشق به این خاندان است این نور الهی است این نور محبت است نور محبتت قلبی شما خاندان عصمت و طهارت که حالا این گونه به نظر شما می رسد .

می فرماید ؛ این مجموعه دندان ها در دهان انسان که ۳۲ است مخلوق الهی است این ۳۲ دندان در دهان انسان ،خلقی است که توسط پروردگار عالم خلق شده این دندان ها را در دهان قرار داده وابزار و وسیله ای است برای خوردن غذای یعنی اگر واقعا این دندان نبود چگونه انسان می توانست غذایی را بجوید و بخورد مقدور نبود .

لذا می بینید اینهایی که دندانهایشان از بین می رود دندان مصنوعی می گیرند ولی باز هم دندان مصنوعی آن کار دندان طبیعی نمی کند لذا انسان باید خیلی محافظت کند برای سلامتی دندان ها و زود به زود دندانشان را نکند و از بین نبرد . یک دندان طبیعی برابر با هزار دندان مصنوعی است خیلی انسان باید مواظب باشد دندان ها پوسیده نشود و از بین نرود. اینها وسیله خوردن انسان است این دندان سبب و وسیله ای است که بتواند خوب بجوید و جویدن غذا هم تاکید شده است که شما وقتی سر سفره ای می نشینید و غذا خوردن را طول دهید که جویده جویده غذا پاین رود بعضی ها عجله می کنند و اینجور غذا خوردن خوب نیست و برای معده مضر است .

در حالات پیامبر صلی الله علیه نوشته اند که وقتی ایشان غذا می خورد وقت زیادی برای خوردن غذا می گذاشتند .

می فرمایند ؛ این دندانی که خدا آفریده که باید حفاظت شود و به وسیله مسواک یا فرچه تمیز شود که از بین نرود ،این دندان طبیعی الهی در وجود انسان موجب می شود وقتی دندان دارد میل به غذا پیدا کند و انسان اشتها به غذا و میل به غذا پیدا کند اما وقتی دندان ندارد و دندان هایش افتاده این دیگر چون می بیند که نمی تواند غذا بخورد اشتها ندارد .

فایده دیگر این دندان این است که معده انسان اصلاح می شود و توان پیدا می کند چون اگر غذا بوسیله دندان خوب و درست جویده نشود و پاین نرود برای روده ها و برای هضم معده و برای قوه هاضمه مشکل ایجاد میکند و هر چه غذا جویده باشد بهتر است .

این مطالب که گفته می شود مقدمه ای است برای اینکه مسواک چه فایده ای دارد .

دندان های که داخل دهان است اینها یک جوهر صاف الهی است و یک خاصیت جوهری است از جانب خدا در دهان که خیلی باید توجه کرد .

در اثر اینکه این دندان ها کار می کند و غذا جویده و وارد معده می کند انسان خوب با این غذا های متنوع که در دهان انسان می رود لای این ۳۲ تا دندان و گوشه های دندان ها از این نوع غذا می رود و متلبس و آلوده می شود و بدیل ماندن همین غذاها لای آن ، دهان انسان بد بو می شود و ضراتی که بوسیله دندان جویده شده و نرفته پاین و مانده لای دندان ها اگر مسواکی نباشد آن دهان بد بو خواهد بود .

پس اگر مسواکی نباشد مسواکی زده نشود و این ذرات بماند این بوی بد دهان استمرار پیدا کند یواش یواش می زند به دماغ و مغز انسان و مغز را فاسد می کند .

می فرمایند ؛ اگر شما آمدید با مسواک درختی بتوانی که مرتب این دندان ها را مسواک کنید آن فساد و تغیری که گفته شده است بر طرف می شود و نتیجه ای که آثار آن در بدن ایجاد می شود از بین می رود .

مومنی که زیرک است اگر حفظ کرد دندان های خود را و با این چوب گیاهی لطیف که واقعا لطیف هم است (انهایی که تجربه کردنند می دانند ) ریشه هایی بسیار لطیفی که در این چوب است که خاصیت این است که وقتی می رود لای دندان ها همه را می شوید ،وقتی مسواک درختی و چوبی می خورد روی دندان ها و شما بالا و پاین می کنید و مسح می کنید و این مسواک کردن روی دندانی است که قبلا این دندان ها خلق شده یک جوهری صافی بوده در دهان ولی خوب در اثر خوردن غذا آلوده می شود و با مسواک می تواند آن را پا ک کنید .

مسواک زیاد در دهان موجب می شود آ ن تغیراتی که برای دهان ها عارض شده است و گاهی انسان مسواک نکند این دندان پوسیده می شود و موجب درد شود و باید دندان را کشید یا پر کنید یا دندان را بتراشید و جرم ها را بردارید و بوسیله مرتب مسواک کردن دندان ها بر می گردد به همان نظافت و صفایی که قبلا داشت .

تا اینجا بخشی از فرمایشات امام صادق در خصوص مسواک بعد از این فقراتی که گفته شد حضرت فرموده است ؛

همان طور مجموعه دندان ها را خداوند در دهان صاف و ظلال و جوهری از جواهر در دهان شما قرار داده است قلب شما هم مثل دندان هاهمین جور است که در ابتدای خلقت و فطرت پاک و صاف است . و خداوند غذای. این قلب را ذکر الهی قرار داده است و تفکرات توحیدی و هیبت و تعظیم الهی قرار داده است .

امام صادق علیه سلام تشبیح کردند مثل قلب را به وسیله دندان و دهان چطور فرمودند ؟

این دهان اولش پاک و تمیز است در اثر خوردن غذا این دندان ها مکدر می شود و بعد می اید و اثر سیقلی کردن پاک و تمیز و حال اول بر می گرداند.

می فرماید ؛ قلب اولش پاک است ولی بر اثر غفلت و کدورت گناه این دل تاریک می شود و کدورت پیدا می کند و بعد شما نیاز پیدا می کنید قلب سیقلی و پاک کنید .

خوب اگر دهان بوسیله مسواک پاک می شود قلب به چه وسیله ای ؟؟؟

قلب را وقتی غفلت و کدورت و گناه و اینها قلب صاف و ضلال را کِدر و ظلمانی کنید . باید چکار کنید ؟ باید کدورت را پاک کنید . بوسیله چی ؟ بوسیله توبه دل را پاک کنید با آبی که از انابت و گریه بدست می آید . چرا اینکار می کنید ؟ برای این که قلب را برگر دانید به دوران اولش آن دورانی که پاک بود و جوهر اصلی بر گر دانید .

قرآن فرموده ؛ خدا دوست می دارد توبه کنندکان و همچنین کسانی که مستلزم طهارت هستند

پیامبر صلی الله علیه می فرمایند ؛ بر شما باد که مسواک کنید .

پیامبر صلی الله علیه که امر کرده که دهان را مسواک کنید منظورش فقط دهان ظاهری نبوده بلکه آن قلب باطنی انسان بوده.

پسر سّر مسواک ؛ تطهیر قلب است .

نکته ؛ مسواک را انجام می دهیم ولی سّر آن این است با توجه به مسواک کردن در درون خودمان هم فکر کنیم و آن را هم پاک کنیم . اگر کسی اهل فطرت و عبرت باشد که از هر چیزی عبرتی بگیرد از مسواک زدن سِّرش را متوجه شود برگردد قلب را پاک کند اگر این ضرب المثل هارا اهل معنا متوجه شوند و اصل و فرع این مطالب را کشف کنند خداوند هم به آنها کمک می دهد و خداوند برای چنین انسانی چشمه های از حکمت برای او باز می کند و همچنین زیادی از فضل و کرمش را برای او اعطا می کند .

آخرین جمله حضرت خداوند هیچ گاه ضایع نمی کند اعمال نیکو کاران را

امیدوارم از این درس توجهات قلبی را بیشتر انجام دهیم و در راه سیر الی الله آماده تر کرده باشیم .

لینک کوتاه : https://www.komeily.com/?p=17486

مطالب مشابه

هفت آفت حرص در کلام حضرت امام صادق (ع)

شرح کتاب مصباح الشریعه: آثار و فواید روزه

اثر مناجات با خدا بدون درخواست حاجات

آداب عرفانی و معنوی حج

آثار سکوت

رعایت اعتدال در جوارح و جوانح

اقسام اجابت شدن دعا

پاسخ‌گرفتن از طریق باطن

آثار روزه در کلام حضرت امام صادق (علیه‌السلام)

آثار و فواید روزه از کتاب عرفان اهل بیتی

نظرات

کلام استاد

کلیپ صوتی

زیارت و دیدار حضرت صاحب الزمان (عج)

ویژه نامه

امام رضا علیه السلام، نماد فضیلت‌ها

تقویم سلوکی

اعمال ماه ذی القعده

مناسبات ماه ذی القعده

ماه ذى القعده ، نخستین ماه ازماههاى حرام است که در آنها جنگ، حتّى با دشمنان اسلام حرام است; مگر این که جنگ برمسلمین تحمیل شود (سه ماه دیگر از ماههاى حرام، ذى الحجّه، محرّم و رجب است) آتش بس در این چهار ماه وسیله اى براى آرامش جامعه و توفیق براى حجّ وعبادت، حلّ مشکلات اقتصادى و بازنگرى در امر جنگ و یافتن نقطه پایان براى آن و سپس مرهم نهادن بر زخم هاى جانکاه ناشى از آن است. ماهى است که زوّار خانه خدا از اطراف و اکنافِ جهان به سوى خانه خدا حرکت مى کنند، گروهى به مدینه مى روند و قبر پیغمبر اکرم(صلى الله علیه وآله) و قبور ائمّه هدى(علیهم السلام) را زیارت مى کنند و آثار تاریخى که در جاى جاى این خاستگاه اسلامى وجود دارد را مى بینند و غرق لذّات روحانى مى شوند (هرچند نابخردان و جاهلان، بسیارى از این آثار عظیم و گرانقدر را از میان برده اند) گروه دیگرى راهى مکّه مى شوند و با انجام مناسک «عمره تمتّع» در انتظار مراسم بزرگ عبادى سیاسى حج مى نشینند و با طواف کعبه و شرکت درصفوف پرشکوه جماعت، روح و جانشان را تازه مى کنند . سیّد بن طاووس در فضیلت این ماه مى گوید: «ماه ذى القعده ماهى است که به هنگام شدّت و گرفتارى، زمان خوبى براى دعاست، و براى رفع ظلم و ستم و دعا بر ضد ظالم مؤثّر است. همچنین مى گوید: «این ماه «ماه اجابت دعاها» نامیده شده است; لذا باید اوقاتش را غنیمت شمرد و در آن روزه حاجت گرفت.