شرح باب ۲۸ کتاب مصباح الشریعه : آسایش و راحتی

لینک دانلود فایل mp3 صوت بیانات حضرت آیت الله کمیلی خراسانی حفظه الله در خصوص شرح باب آسایش و راحتی کتاب مصباح الشریعه

alt

تاریخ سخنرانی: ۱۳۹۷/۰۲/۰۲

مدت زمان : ۰۰:۲۱:۵۵

حجم فایل:  ۱۰ مگابایت 


متن عربی کتاب مصباح الشریعه :

الباب الثامن و العشرون: فی الراحه

قال الصادق علیه السلام:

لا راحه لمؤمن علی الحقیقه الا عند لقاء اللّه تعالی، و ما سوی ذلک ففی اربعه اشیاء: صمت تعرف به حال قلبک و نفسک فیما یکون بینک و بین بارئک و خلوه تنجو بها من آفات الزمان ظاهراً و باطناً، و جوع تمیت به الشهوات و الوسواس، و سهر تنور به قلبک و تصفی به طبعک و تزکی به روحک.

قال النّبیّ صلی اللّه علیه و آله: من اصبح آمنا فی سربه معافی فی بدنه و عنده قوت یومه، فکانما حیزت له الدنیا بحذا فیرها.

و قال وهب بن منبه: فی کتب الاولین و الاخرین مکتوب: یا قناعه! العزّ و الغنی معک، فاز من فاز بک.

قال ابوالدّرداء: ما قسم اللّه لا یفوتنی و لو کان فی جناح ریح.

و قال ابوذر (ره): هتک ستر من لا یثق بربه و لو کان محبوساً فی الصم الصیاخید.

فلیس احد اخسر و اذل و انزل ممن لا یصدق ربه فیما ضمن له، تکفل به من قبل ان خلقه، و هو مع ذلک یعتمد علی قوّته و تدبیره و جهده و یتعدی حدود ربه باسباب قد اغناه اللّه تعالی عنها.

 

متن ترجمه کتاب مصباح الشریعه :

باب بیست و هشتم: آسایش و راحتی

امام صادق (ع) فرمود:

مؤمن را راحتی و آسایش حقیقی نباشد، جز در لقای خداوند متعال. ولی آسایش دنیایی در چهار چیز است: خاموشی و سکوتی که به وسیله آن حال قلب و نفس خویش و آنچه را که در میان تو و خالق خویش (چون ایجاد تو از عدم و سایر عجایب آفریدگار) می گذرد، بشناسی؛ عزلتی که بدان وسیله از آفات ظاهری و باطنی زمان نجات یابی؛ گرسنگی ای که شهوات و وسواس را به واسطه اش بمیرانی؛ و شب بیداری ای که قلبت را بدان نورانی کنی و طبعت را صفا و روحت را پالایش دهی.

پیامبر (ص) فرمود: هرکس شب و روز از شر مردم در امان، و از سلامت بهره مند باشد و روزی و طعام روزیش نیز فراهم آید، گویی خیر تمامی دنیا، بدو روی آورده است.

وهب بن منبه می‌گوید: در کتاب‌های اولین و آخرین آمده است: ای قناعت! عزت و بی نیازی با تو همراه است، پس آن کس با تو باشد، رستگار است.

ابوالدرداء گفته است: آنچه خداوند برای من مقدر و مقسوم فرموده، از دستم نرود، اگر چه دستخوش باد باشد.

ابوذر (ره) گفت: آبروی کسی که به خدایش مطمئن نباشد، می‌رود؛ اگر چه به جایی بس مستحکم پناه برد. پس زیانکارتر و خوارتر کسی است که خداوند را در آنچه برایش پیش از آفریدن جهانیان تضمین کرده و متکفل شده، در عین حال او را تصدیق نکند و با آگاهی از این امر، بر توان و تدبیر و کوشش و سعی خویش دل بندد و بر آن ها متکی باشد، (به یقین) به حدود و حریم پروردگارش تجاوز کرده است.


بیانات استاد معظم و مکرم حضرت آیت الله کمیلی خراسانی حفظه الله در خصوص شرح باب آسایش و راحتی کتاب مصباح الشریعه

بسم الله الرحمن الرحیم و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین

باب ۲۸ام از ابواب صدگانه کتاب مصباح الشریعه در مورد مبحث آسایش و راحتی مؤمن در این دنیا است. ببینیم راحتی در چیست؟ عدّه‌ای راحتی را در پول بسیار و عدّه‌ای در قدرت و توان جسمی بسیار می‌بینند. بالاخره هرکسی در این دنیا  ایده‌آلی دارد و چیزی را برای خودش به عنوان آسایش تلقی می‌نماید.  ولی ببینیم آسایش حقیقی و واقعی از منظر بزرگان و از کلام امام صادق علیه السلام چیست؟

«قال الصّادق علیه السّلام: لاراحَهٍ لِمُؤمِن عَلی الحَقیقه إِلاّ عِندَ لِقاءِ الله تَعالی»،

ایشان می‌فرمایند: مؤمن به حقیقتِ راحت و آسایش دست پیدا نمی‌کند مگر آن روزی که موفق شود و به دیدار و ملاقات خداوند رفته باشد‌. اگر لقاء الله را تحصیل کرده باشد دیگر هیچ‌ ناراحتی در وجودش نخواهد بود. علت آن است که شما وقتی در آن ذات پر جلال و پر جمال، آن ذاتی که تمامی قدرت در دستانش است، ذوب شدید چون خود را به دامان همچنین بزرگی برده‌اید و تمامی امورتان را تسلیم او نموده‌اید دیگر چه غم و غصه‌ای خواهید داشت؟ این غم و غصه‌ها برای پایین‌تر از این مرتبه و مرحله است. برای آن‌هایی است که هنوز خودشان را صاحب قدرت می‌بینند. مالشان را صاحب قدرت می‌بینند. زندگی این دنیا را صاحب قدرت می‌بینند و توجه‌شان به غیر خدا است. لذا می‌گردند و تصور می‌کنند که بله ما می‌توانیم مطلوب حقیقیمان را در این چیزها بیابیم. بعد از آن‌که رفتند و این طرف و آن طرف را گشتند، می‌بینند که نه این‌گونه نیست. ما راه را داریم گم می‌کنیم! ما باید به آن، هدفِ از خلقت برویم به آنجا که ما را برای آن آفریده‌اند.

«وَ ما سِوی ذلِک فَفی أَربَعَهِ اَشیاء»،

می‌فرمایند: لقاء الله چاره تمامی مشکلات است. اما اگر می‌خواهید به پایین‌تر از لقاء الله بروید، می‌بایست این ۴ چیز را رعایت کنید. «صَمت تَعرِفُ بِه حالَ قَلبِکَ وَ نَفسِک»، اول، موضوع سکوت و صَمت و خاموشی دائم است که انسان بتواند در اثر این خاموشی جوهر ذاتش را پیدا کند. یک صمتی باشد که وقتی به آن صمت و سکوت رفتید، آرام آرام، واقعیت قلب و نفس برایتان آشکار شود. معرفت نفس برایتان آسان شود.

«فی ما یَکونُ بَینَکَ وَ بَینَ بارِک»، بفهمی که اکنون کجایی و خدا کجاست و باید چکار کنی.

«وخَلوَهٌ تنَجو بِها مِن افاتِ الزَمانِ ظاهراً و باطناً»، دوم چیزی که آدمی را به ملاقات الله می‌رساند، خلوتی است که آدمی در باطن، می‌بایست پیدا کند. از این شلوغی افکار پراکنده بیرون بیاید. اگر این خلوت در دل مستقر شود به واسطه آن می‌توان از آفت‌های زمانه‌ات آگاه شوی و از آن‌ها ظاهراً و باطناً نجات پیدا کنی. چون انسان در خلوت می‌تواند به عیوب زمان و اهل زمانش پی ببرد. لذا اگر شلوغ باشد با اهل زمان مخلوط شده است. کجا می‌تواند عیب را بفهمد! وقتی کسی بخواهد مثلاً در جمع رفقایی که تمامشان اهل دنیا و معصیت و اهل غفلت هستند کجا می‌تواند بفهمد که عیبشان چیست و  عیب خودش چیست! پس نیازمند خلوتی است که در این خلوت، عیوب را کشف کند.

«و جوعٌ تُنیتُ بِه الشَّهواتِ و الوَساواس». می‌فرمایند: یک گرسنگی هم باید به نفست بدهی که به وسیله آن شهوت‌ها و وسوسه‌های نفس شیطان را کاملاً مرده کنی تا این‌ها تو را اذیت نکنند. بعضی گرفتار وسواس هستند. همین امروز یکی تلفنی می‌گفت شما که آقا به ما دستور دادی که ما روز اول اربعین، غسل توبه و نماز توبه و دعای توبه کنیم ما اگر حمام برویم و بخواهیم زیر دوش غسل مستحبی انجام دهیم باید مدّتی طول بدهیم! ما به ایشان گفتیم اگر این‌گونه است ما نمی‌خواهیم غسل مستحبی انجام بدهید. حالا چگونه انسان با گرسنگی می‌تواند دفع وسوسه کند؟ این را خودتان اگر زیرک باشید می‌بایست بفهمید. وقتی انسان از خوراک و لباس و غذا و … مرتب به بدنش برسد و ریاضتی به این نفس ندهد در این صورت وسوسه‌های نفسانی و شیطانی بر او اثر می‌گذارد. ولی اگر به قصد خدا، روزه بگیرد و به قصد خدا ریاضت به بدنش بدهد قهراً خداوند کمکش می‌کند و از شهوت‌های مکروه و حرام و همچنین از وسوسه‌ها نجاتش می‌دهد. و اما چهارم،

«وَ سَهرٌ  تُنَوِر به قَلبَکَ وَ تُصَفّی بِه طَبعَکَ و تُزَکّی بِه رُوحَکَ»، فرمودند: چهارم، از آن چیزهایی که انسان را به ملاقات خداوند می‌رساند سَهر است. در مناجات امام زین العابدین علیه السلام نیز می‌خوانیم که

«وَلَکَ سَهَری وَ سُهادی»، خدایا من این بیداری شب را برای تو می‌کشم. سهر بیداری در شب آن هم مخصوصاً در جوف شب یعنی نیمه شب به بالا است.

«وَ سَهرٌ  تُنَوِر به قَلبَکَ» باور کنید که قلب انسان نورانی و زنده می‌شود.  آن‌هایی که سحر خیزند و در آن ساعات قرآن و نماز و دعا می‌خوانند اگر خودشان را در آن ساعت عادت بدهند تمام روز دلشان زنده خواهد بود. بیداری شب و سحر خیزی بسیار تاثیرگذار است.

«تنَوِر به قَلبَکَ» قلب نورانی می‌شود. طبع انسان صفا پیدا می‌کند. روح آدمی از رذایل پاک می‌شود.

«قال النّبیّ صلی اللّه علیه و آله: مَن أَصبَحَ آمِناً فِی سِربِه مُعافیً فِی بَدَنِه و عِندَه قُوت یُومِه، فَکَاَنَّما حِیزَت لَه الدُّنیا بِحَذا فِیرِها»،.فرمودند: شاهد این چهار مطلبی که قبلاً گفتیم در کلام پیامبر، امام صادق آن را نقل می‌کنند. پیامبر خدا  فرمودند: هرکس که صبح کند و از خواب بیدار شود در حالی‌که در خواب به وی اذیت و آزاری نرسیده و در امنیت بوده و بیدار شده و از آن طرف با نگاه به بدنش می‌بیند که بیمار نیست و عافیت دارد و از آن طرف «”عنده قوت یوم» فقط قوت یک روز را دارد یعنی طمع این‌که حتماً باید تأمین سال باشد و حتماً چقدر می‌بایست پول و مال داشته باشد را ندارد. می‌گوید حالا قوت امروز را دارم. می‌فرمایند اگر کسی در نعمت امنیت باشد در نعمت سلامتی بدن باشد و لو اینکه فقط قوت یک روز را داشته باشد

«فَکَاَنَّما حِیزَت لَه الدُّنیا »، کأنه تمام دنیا را ‌‌‌‌حائز شده است چرا؟ چون دنیایی که درونش بیماری باشد و مدام بخواهد خرج کند و در آن ناراحتی باشد همچنین  دنیایی که در آن امنیت نباشد به چه دردی می‌خورد. پس چقدر ما می‌بایست شکر خدای را به جای آوریم. نگاه می‌‌کنیم بدنمان عافیت دارد. نگاه می‌کنیم امنیت داریم. حالا فرض کنید یک میزان در خرج و مصرف همانند افرادی که اسراف و ولخرجی می‌کنند نداشته باشیم.

«و قال وَهَبِ بنِ مُنَبِّه: فی کُتُب الاولین و الاخرین مکتوب: یا قناعه! العزّ و الغنی مَعَک، فاز مَن فاز بِک»، وهب بن منبه مورخی است که از کتب باخبر است. می‌گوید در کتاب‌های اولین و آخرین این جمله نوشته شده است و لو عین این عبارت نباشد ولی مضمونش این است که ای قناعت کجایی؟ ای قناعت بیا! عز و سرمایه و غنا با توست. هرکس با تو سازش کند‌، پیروز شده است. خلاصه این‌که برای آن‌هایی که اهل قناعت هستند، قناعت سرمایه بزرگی است. اگر زنی سازگار باشد، مردی سازگار باشد و مدام به این و آن چشم و هم چشمی نکنند و زندگیشان را با دیگران قیاس نکنند. اصلاً ما نباید زندگیمان را مقایسه کنیم که فلانی این طور است پس ما نیز باید این‌گونه باشیم. به زنانمان نیز باید یاد دهیم که نباید این‌گونه باشند. مگر همه افراد در رزق و روزی یکسان هستند. مگر همه افراد در مقتضیات زندگی یکسان هستند که من بخواهم خود را با فلانی مقایسه کنم که او این‌گونه است پس من نیز باید آن‌طور باشم. طبق این فرموده، قناعت، مسئله مهمی است که ما باید آن را یاد بگیریم و آموزش دهیم. اگر در ابتدا نیز سخت است یک مدت باید زندگی را به قناعت بگذرانیم. «”قال ابوالدّرداء: ما قَسَم اللّه لا یَفوتنی و لو کان فی جَناح ریح»، حالا شما ببین که ابوالدرداء چقدر به خدا ایمان دارد و چقدر توکلش زیاد است که می‌فرماید: هرچه خدا برای من روزی کرده باشد «لا یفوتونی»، اصلاً از من فوت نمی‌شود. اگر خدا برای من رزق و روزی چیزی را گفته باشد که باید به من برسد، دیر یا زود می‌رسد و از من فوت نمی‌شود. من این اعتقاد و یقین را دارم.

«و لو کان فی جناح ریح»، حتی اگر آن‌چه که قسمت شده باید به من برسد در بال یک بادی است. فرض کنید در بال پرنده‌ای است که می‌بایست این رزق را بیاورد. یا بادی می‌بایست از جایی حرکت کند و بارانی و رحمتی را بیاورد یا اصلاً اگر از غیب چیزی باید به ما برسد، می‌رسد. بعضی دست زیر تشک می‌کردند و از غیب به ایشان می‌رسید. حالا این حرف را نگفتم که شما باز دنبال کرامت بروید و کرامت‌گرائی کنید. مثل بعضی که دنبال مدرک می‌روند و مدرک گرایی می‌کنند. من می‌خواهم بگویم که انسان غیر از این رزق‌های ظاهری، رزق‌های غیبی نیز دارد.

«و قال ابوذر (ره): هُتِکَ سِترُ مَن لا یَثِق بِرَبِ»، ابوذر می‌فرماید: کسی که در کارهایش به خدا اعتماد نمی‌کند در واقع هیچ ستر و حیایی ندارد. کسی که این‌طور باشد، پرده‌دری کرده است.

«و لو کان محبوساً فی الصُمِّ الصَّیاخّید»، حتی اگر در یک سلول انفرادی زندانی شده باشد اگر بخواهد به خدای خود وثوق و اعتماد نداشته باشد، بداند که ستاریت خودش را از بین برده است، حرمت الهی را پرده‌دری کرده و بی‌حیا و بی‌شرم شده است. و لو اینکه تنهای تنها نیز باشد بین خود و خدا دیگر هیچ پرده‌ و حیایی را باقی نگذاشته است. بعد می‌فرماید:

«فَلَیسَ اَحَدٌ اَخسَر وَ اَذَل و اَنزَل مِمَّن لا یُصَدِّقُ ربه فیما ضَمِنَ له»، چه کسی زیانکارتر، ذلیل‌تر ،خوارتر، پایین‌تر و پست‌تر از آن بنده خدایی است که به خدای خود اعتماد نمی‌کند. «فی ما ضمن له»، آن رزقی که خداوند ضمانت کرده است و فرموده

«وفی السماء رزقکم و ما توعدون» را باور نمی‌کند. چرا ما نباید وعده‌ای را که خدا داده و تضمین کرده باور کنیم! رفقا بدانید تا وقتی که این ایمان و تصدیق در ما درست پیدا نشود، سرگردانیم. سرگردان در این خانه و آن خانه هستیم‌. مدام این افکار به سراغمان می‌آید که کجا برویم؟ چکار کنیم؟ آیا فلانی کار ما را راه می‌اندازد؟ آیا فلانی این‌جور می‌کند؟ این را بدانید که کار ما نیز درست نمی‌شود! چون خداوند قسم یاد کرده که تا وقتی‌که نزد من نیایی و  یقینت را نسبت به من درست نکنی، من کارت را اصلاً درست نمی‌کنم. این فرموده خداوند است و در قرآن و احادیث نیز هست و امر مسلمی است. دیگر خودتان می‌دانید.

«و تَکَفَّلَ بِه مِن قَبل اَن خَلَقَه»، قبل از این‌که شما را خلق کند، فرموده که در این چند روزه دنیا چقدر عمر می‌کنی و چقدر هستی و در این دنیا چه چیزی را خواهی یافت. و کجا و کجا!! مگر می‌شود صاحب کارخانه‌ای نداند که وسایل کارخانه چیست و چگونه باید کارخانه را بگرداند. خدایی که این همه بندگان را خلق کرده نمی‌داند که باید چکار بکند و چه‌طور باید باشد. قبل از اینکه ما به این دنیا بیائیم خدا فرموده که ما باید چگونه باشیم. «تَکَفَّل بِه»، کفالت کرده است.

«وَ هُو مَعَ ذَلِک یَعتَمِدُ عَلی قُوَّتِه و تَدبیرِه و جُهدِه و یَتَعَدّی حُدودَ رَبِّه»، وقتی خدا خواسته که مخلوقش این‌گونه باشد و سپس این تقدیرات بر وی باید جاری شود. حالا بنده‌اش باز می‌گوید که من قوّت دارم، تدبیر خودم هست، با زحمت و سعی خویش این پول را پیدا کرده‌ام. «ویتعدی حدود ربه»، لذا از حدودی که دارد، تجاوز کرده و پایش را بیرون می‌گذارد و به خداوند جرأت و تجاثر می‌کند و می‌گوید که این‌ها همه از من بوده و از من هست.

«بِاَسباب قَد اَغناهُ اللّه تَعالی عنها»، از آن حدودی که خداوند گذاشته است تجاوز می‌کند. خداوند فرموده به سمت دزدی و حرام و شخصی که آبرویتان را می‌برد نروی. مؤمن عزیز است یک زمان عزتت را به خاطر آن‌که سراغ یک نفر بروی از دست ندهی. این اسبابی را که خداوند آدم را بی نیاز کرده و نهی کرده و گفته نکنید این کارها را ولی ما می‌کنیم و بدیش را نیز می‌بینیم. آن‌چه از این مبحث بدست آمد، آن است که اگر بخواهیم راحتی و آسایش را پیدا کنیم چاره‌ای نداریم جز آن‌که به سمت خدائی برویم که خود حلال مشاکل است‌. و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین.


اطلاع‌رسانی در خصوص برگزاری مراسم روز شهادت حضرت امام رضا «علیه‌السلام»
به اطلاع می‌رساند به حول و قوه الهی مراسم روز شهادت حضرت امام رضا «علیه‌السلام» با سخنرانی فقیه عارف حضرت آیت الله کمیلی خراسانی «...
نشست منطق الگوی فقهی اخلاقی کارگزاران سالک در دولت اسلامی
به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی حضرت آیت‌الله کمیلی نشست علمی «منطق الگوی فقهی اخلاقی کارگزاران سالک در دولت اسلامی» با حضور حضرت آیت‌الله کمیلی خراسانی، رئیس...
سخنرانی آیت الله کمیلی خراسانی به مناسبت ارتحال شیخ محمد صادق کمیلی
بسم الله الرحمن الرحیم روح ملکوتی حجت الاسلام و المسلمین حاج شیخ محمد صادق کمیلی «رضوان الله تعالی علیه» اخوی بزرگوار حضرت آیت الله کمیلی...
شیخ محمد صادق کمیلی محصل خراسانی به لقای معبود شتافتند.
انا لله و انا الیه راجعون بسمه تعالی با تالم روحی و تسلیم در پیشگاه الهی، به اطلاع دوستان می‌رساند برادر گرانقدر حضرت استاد، حضرت...
دعا جهت سلامتی کامل حجت الاسلام و المسلمین حاج شیخ محمد صادق کمیلی
متن درخواست آیت الله کمیلی خراسانی برای دعا، جهت سلامتی کامل حاج شیخ محمد صادق کمیلی   هو الشافی برادر اینجانب حجت الاسلام و المسلمین...
دفع ویروس کرونا
بسم الله الرحمن الرحیم حضرت آیت الله کمیلی خراسانی روز پنج‌شنبه مورخ ۲۹ اسفندماه ۱۳۹۸ ( مصادف با ۲۴ رجب ۱۴۴۱ ه.ق.) جهت دفع بیماری...
اطلاعیه مراسم برگزاری جشن ولادت بانوی دو عالم
بسم الله الرحمن الرحیم اطلاعیه مراسم برگزاری جشن ولادت بانوی دو عالم به اطلاع می‌رساند مراسم جشن میلاد بانوی دو عالم حضرت فاطمه زهرا «سلام...
پیام حضرت آیت اللّه کمیلی خراسانی در سی و هشتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی
  پیام حضرت آیت اللّه کمیلی خراسانی در سی و هشتمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی بسم اللّه الرحمن الرحیم   تحقق حکومت الهی و اهتزاز...
آغاز سفر تبلیغی حضرت آیت الله کمیلی خراسانی به کشور سوئیس
بسم الله الرحمن الرحیم آغاز سفر تبلیغی آیت الله کمیلی خراسانی به کشور سوئیس آیت‌الله کمیلی خراسانی روز یک‌شنبه مورخ ۲۰ بهمن‌ماه ۱۳۹۸، برای انجام...